Content area
Full text
In (wetenschappelijke) analyses over milieucriminaliteit is zelden aandacht besteed aan het witwassen van wederrechtelijk verkregen vermogen. In 1998 hebben Faure en De Roos de mogelijkheden beschreven om wederrechtelijk verkregen voordeel bij milieudelicten te berekenen. Dit is een van de schaarse publicaties over dit thema. Eigenlijk is dat vreemd: immers, het belangrijkste motief om milieucriminaliteit te plegen is de financiële winst. Politiemilieuexpert Van der Kamp stelt: 'In deze criminaliteitsvorm gaat meer geld om dan bijvoorbeeld in de productie van en handel in drugs. Het zijn heel grote zaken, met heel grote spelers die een deel van de wereldeconomie bepalen' (Sengers, 2011).
In dit artikel zijn grensoverschrijdende witwasmethoden die in de milieubranche worden toegepast in kaart gebracht. Via twee lijnen hebben wij gezocht naar grensoverschrijdende witwasmethoden. Via de eerste lijn hebben wij een inventarisatie gemaakt van de beschikbare literatuur. Parallel aan het literatuuronderzoek hebben wij een enquête uitgezet. Ten behoeve van de bestrijding van milieucriminaliteit beschikt de Nederlandse politie over zes interregionale milieuteams, vierentwintig regionale milieuteams. Voorts houden ook drie diensten binnen het Korps landelijke politiediensten zich met de bestrijding bezig. Naast deze politiediensten zijn ook de inlichtingen- en opsporingsdienst van de Inspectie Leefomgeving en Transport, de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, de douane, de Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst (FIOD) en het Functioneel Parket bezig met de aanpak van milieucriminaliteit. Vertegenwoordigers van deze diensten zijn aangeschreven en in voorkomende gevallen persoonlijk geïnterviewd. Opvallend was dat een groot aantal aangeschrevenen meldt geen informatie omtrent witwassen voorhanden te hebben. In bestuurlijke of strafrechtelijke onderzoeken waren deze instellingen kennelijk nog nooit met witwasconstructies in aanraking gekomen of hadden deze niet als zodanig herkend. Op zich is deze constatering niet verwonderlijk, omdat het financieel rechercheren op het terrein van milieucriminaliteit bezig is met een inhaalslag. In de praktijk hoort men vaak kreten als: 'Milieucriminaliteit is al moeilijk genoeg en nu ook nog dat ingewikkelde financieel rechercheren!' Dit gegeven maakt de beschrijving van dit fenomeen lastig.
Met milieudelicten kan veel geld worden verdiend. De binnen deze branche gebruikelijke geld-goederenstroom werkt dit in de hand. In tegenstelling tot het gewone handelsverkeer loopt de geldstroom in dezelfde richting als de goederenstroom. Een afnemer van afval krijgt naast het afval ook een geldelijke vergoeding voor de beoogde verwerking hiervan. Dit is een uitgelezen mogelijkheid voor...