Kullanımlar ve Doyumlar Yaklaşımı Bağlamında Televizyon İzleme Alışkanlıkları ve Motivasyonları: Çankırı Karatekin Üniversitesi Örneği

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Çankırı Karatekin Üniversitesinde öğrenimine devam eden öğrencilerin televizyon izleme alışkanlıklarına ve motivasyonlarına etki eden faktörlerin araştırılmasıdır. Araştırma Çankırı Karatekin Üniversitesinden 15 yaş ve üzeri 703 katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara ulaşmada rastlantısal teknik kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda cevapların (1) yol gösterme, (2) bilgi edinme, (3) dinlenme-eğlenme ve (4) arkadaşlık etme olmak üzere dört farklı faktörde yoğunlaştığı görülmüştür. Dört faktör, toplam varyansın %63,282’sini açıklamaktadır. Yapılan test sonucunda “Cronbach Alpha” güvenilirlik katsayısı ise 0,87 olarak bulunmuştur. Araştırma bulgularına göre katılımcıların günde ortalama 2-3 saat ve hafta içi ve hafta sonu en yoğun 21.00-23.00 saatleri arasında televizyon izlediği sonucuna ulaşılmıştır. Program tercihlerine bakıldığında ise birinci derece eğlence programları ve ikinci derecede haber programları tercih edildiği görülmüştür. Kanal seçiminde programın kalitesi, eğlendirmesi ve ahlaki değerlere uygunluğu en fazla önemsenen unsurlardır. Alan temelli yapılan varyans analiz (ANOVA) sonucunda fen ve sağlık bilimleri alanındaki öğrencilerin günlük hayatlarında kendilerine yol gösterecek programları, buna karşılık sosyal bilimler alanında olanların yoğunlukla bilgi edinmeye yönelik programları tercih ettikleri, sosyal bilimler ve fen bilimleri öğrencilerinin ise dinlenme ve eğlenmeye yönelik programları sağlık bilimleri öğrencilerinden daha fazla tercih ettikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Arkadaşlık etmeye ve yalnızlığı gidermeye yönelik programları ise fen ve sağlık bilimleri öğrencilerinin ağırlıklı olarak tercih ettikleri sonucu çıkmıştır. Fakülte ve yüksek okul temelli yapılan karşılaştırmada (ANOVA) İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin yol göstermeye yönelik programları diğer fakülte ve yüksek okul öğrencilerine göre görece daha az tercih ettikleri, buna karşılık bilgi edinmeye yönelik programları yoğunlukla tercih ettikleri, Fen ve İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi öğrencilerinin bilgi edinmeye yönelik programları İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi öğrencilerinden görece daha düşük düzeyde tercih etmekle beraber Meslek Yüksek Okulu, Mühendislik ve Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerin daha çok tercih ettikleri sonucu çıkmıştır. İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin dinlenme ve eğlenmeye yönelik program tercihlerinde Fen Fakültesi öğrencileri hariç diğer gruplardan belirgin şekilde öne çıktığı, bununla beraber Fen Fakültesi öğrencilerinin de Meslek Yüksek Okulu ve Mühendislik Fakültesi öğrencilerinden daha fazla bu tip programları tercih ettikleri görülmüştür. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ile Mühendislik Fakültesi öğrencilerinin, Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerine kıyasla yine dinlenme ve eğlenmeye yönelik programları tercih ettikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Dinlenmeye ve eğlenmeye yönelik programların tip programların Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencileri tarafından en az tercih edildiği dikkati çekmektedir. Arkadaşlık etme, yalnızlığı giderme gibi programların İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi öğrencileri tarafından en az tercih edildiği, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi öğrencileri tarafından orta düzeyde tercih edildiği, Mühendislik Fakültesi öğrencileri tarafından en fazla tercih edildiği görülmüştür.

Alternate abstract:

The aim of this research is to investigate the factors affecting the television viewing habits and motivations of students continuing their education at Çankırı Karatekin University. A face-to-face questionnaire was randomly applied to 703 participants aged 15 and over at Çankırı Karatekin University, and as a result of the analysis, it was seen that the answers were collected in four factors. We named these factors as guidance, information, recreation, entertainment, and friendship. The four factors explain 63.282% of the total variance. As a result of the test, the “Cronbach Alpha” reliability coefficient was found to be 0.87.On average, 2–3 hours of television are watched per day. On weekdays and weekends, people watch television most intensively between 21.00 and 23.00 hours. In program preferences, entertainment programs are preferred in the first degree and news programs in the second degree; in channel selection, quality, entertainment, and compliance with moral values are most important.The field-based analysis of variance (ANOVA) showed that students in the health and science sciences like programs that will help them with their daily lives, while students in the social sciences like programs that will give them information. Students in the social sciences and science also like programs that will help them relax and have fun more than students in the health sciences, and students in the science and health sciences also like programs that will help them make friends and stop being lonely.In the comparison made on the basis of faculties and colleges (ANOVA), it was concluded that the students of the Faculty of Humanities and Social Sciences prefer programs for guidance relatively less than the students of other faculties and colleges; on the contrary, they prefer programs for obtaining information intensively. The students of the Faculty of Science and the Faculty of Economics and Administrative Sciences prefer programs for obtaining knowledge relatively less than the students of the Faculty of Humanities and Social Sciences, but the students of the Vocational School, Faculty of Engineering, and Faculty of Health Sciences prefer them more. It has been observed that the students of the Faculty of Humanities and Social Sciences are significantly ahead of the other groups, except for the students of the Faculty of Science, in their preference for programs for recreation and entertainment; however, the students of the Faculty of Science prefer such programs more than the students of the Vocational School and the Faculty of Engineering. It is concluded that the students of the Faculty of Economics and Administrative Sciences and the students of the Faculty of Engineering prefer programs for recreation and entertainment compared to the students of the Faculty of Health Sciences. It is noteworthy that these types of programs are least preferred by the students of the Faculty of Health Sciences. It was observed that programs such as befriending and eliminating loneliness were least preferred by the students of the Faculty of Humanities and Social Sciences, moderately preferred by the students of the Faculty of Economics and Administrative Sciences, and most preferred by the students of the Faculty of Engineering.